In een eerdere blog had ik het over de grote drie Science Fiction auteurs van de 20e eeuw: Heinlein, Asimov en Clarke. De overeenkomst tussen deze drie: het waren blanke mannen die heel wat Hugo Awards wonnen. Maar in de loop der jaren neemt het aandeel van vrouwelijke (en niet westerse) prijswinnaars steeds verder toe. Dat ging ten koste van gevestigde namen en dat zijn vooral blanke, meestal Amerikaanse, mannelijke auteurs.
Nou was er een groep, van laten we zeggen wat conservatieve, SF schrijvers die die verschuiving maar niets vond en zij verenigden zich onder de benaming Sad Puppies. Zij vonden dat de Hugo Award nominaties niet meer representatief voor het genre waren en dat vrouwelijke auteurs met hun woke thema’s bevoordeeld werden. Kortom ze vonden dat niet kwaliteit maar politieke correctheid werd beloond.
Nog even over die naam Sad Puppies, waar kwam dat nou vandaan? Dat ontstond als een grap. De auteur Larry Correia startte destijds een campagne om meer “traditionele avonturenverhalen” op de nominatie lijsten te krijgen en verklaarde daarbij: “every time a good story doesn’t get nominated for a Hugo, a sad puppy cries” — met daarbij een plaatje van een zielig hondje, dat was een parodie op reclames van de American Society for the Prevention of Cruelty to Animals – over zielige dieren. Uiteindelijk werd het de geuzennaam van de protestbeweging. Wil je er alles van weten, zie dan: https://www.fancyclopedia.org/Sad_Puppies.
Sinds 2010 domineren vrouwelijke auteurs inderdaad de Hugo Award voor beste SF roman. Kijk maar:
| Jaar | Winnaar | m/v | Thema |
|---|---|---|---|
| 2010 | China Miéville – The City & The City | M | identiteit, grenzen |
| 2011 | Connie Willis – Blackout/All Clear | V | tijdreizen, oorlog |
| 2012 | Jo Walton – Among Others | V | magie, trauma |
| 2013 | John Scalzi – Redshirts | M | meta-SF, humor |
| 2014 | Ann Leckie – Ancillary Justice | V | gender, AI, identiteit |
| 2015 | Cixin Liu – The Three-Body Problem | M | hard SF, China |
| 2016–2018 | N.K. Jemisin (drie jaar op rij) – The Broken Earth trilogie | V | racisme, klimaat, macht |
| 2019 | Mary Robinette Kowal – The Calculating Stars | V | vrouwen in ruimtevaart |
| 2020 | Arkady Martine – A Memory Called Empire | V | imperialisme, identiteit |
| 2021 | Martha Wells – Network Effect | V | AI, autonomie |
| 2022 | Arkady Martine – A Desolation Called Peace | V | cultuur, diplomatie |
| 2023 | Ursula Vernon – Nettle and bone | V | zelfbeschikking, vrouwelijke autonomie |
| 2024 | Emily Tesh – Some desperate glory | V | deprogrammering, identiteitsontwikkeling |
Nou dan hebben onze Puppies dus toch een punt zou je zeggen. Want waar zijn de mannen gebleven? Geen idee of Donald Trump überhaupt weleens een boek heeft gelezen, maar hij zou het zeker met hen eens zijn dat dit discriminatie is.
Maar zo simpel is het natuurlijk niet beste lezer. Want zowel de fans als de thema’s zijn veranderd in de loop der tijd.
In de jaren 1950–1990 waren de lezers grotendeels westerse mannen en zeker in het begin Amerikaanse jongens.
Maar met de opkomst van het world wide web en sociale media (Facebook, Tumblr, AO3, Reddit, TikTok) is de SF community fors uitgebreid met vrouwelijke en niet westerse fans. En dat zie je terug in de Hugo Awards want dat zijn namelijk fan prijzen — gestemd door leden van Worldcon (World Science Fiction Convention). Voor $40 wordt je lid en kan je meestemmen. Zie https://seattlein2025.org/
En omdat er steeds meer vrouwelijke en niet westerse fans stemmen, zie je dat terug in de genomineerde en winnende boeken.
Ook de thema’s veranderen. Ging het tijdens de Koude Oorlog vaak over de angst voor kernoorlog en een nucleaire holocaust, in de jaren 2000 werd het klimaat en milieurampen een groot thema. En, sinds 2010 gaat het veel over identiteit en inclusie.
En dat zijn nou net thema’s waar vrouwen en LBGTQ auteurs over schrijven, niet omdat ze “politiek correct” zijn, maar omdat het deze actuele vraagstukken zijn die inspiratie vormen voor veel ScienceFiction.
De Sad Puppies waren tussen 2013 en 2017 prominent aanwezig, maar sindsdien hoor je er niet zoveel meer van. Hun protest werd door de rest van de SF gemeenschap niet al te serieus genomen. Ze worden beschouwd als nostalgische, mopperende mannen die niet met de tijd meekonden. En het ironische is dat ondanks, of misschien wel juist door, de Sad Puppies protesten, de diversiteit van de winnaars alleen maar is toegenomen.
Tja, de wereld verandert, dat houden we niet tegen of je het er nou mee eens bent of niet. Maar niet getreurd want hou je niet van de moderne woke verhalen dan kan je altijd nog de klassiekers uit de vorige eeuw lezen. Dat ben ik ook aan het doen. Van alle 47 Hugo Award winnende boeken tussen 1953 en 2000 heb ik er al 33 gelezen.
Ten slotte, de winnende boeken zijn natuurlijk maar het topje van de SF boekenberg, er zijn talloze verhalen die dan wel geen prijs hebben gewonnen, maar reuze interessant zijn. Zo is een van mijn favoriete schrijvers Peter F. Hamilton en die heeft bij mijn weten nog nooit een prijs gewonnen, maar het zijn wel loeispannende boeken. Veel leesplezier!
Geef een reactie